Czym jest suplement diety?

Suplement diety to produkt spożywczy przeznaczony do uzupełnienia normalnej diety. Składa się z substancji odżywczych lub innych składników, które mają na celu wspomaganie organizmu w utrzymaniu zdrowia i dobrego samopoczucia. Suplementy diety mogą występować w różnych formach, takich jak: tabletki, kapsułki, proszki, płyny czy batony.

Rodzaje suplementów

Suplementy diety dzielimy na następujące rodzaje:

• Suplementy witaminowe i mineralne, np. witamina D, C, żelazo, magnez i wapń, które pomagają zapobiegać niedoborom i wspierają funkcjonowanie organizmu;
• Białka i aminokwasy, np. białko serwatkowe, są popularne wśród sportowców i osób aktywnych fizycznie, te suplementy diety pomagają w budowie mięśni i ich regeneracji;
• Kwasy tłuszczowe, np. omega 3, omega 6 i inne kwasy tłuszczowe pomagają utrzymać dobre zdrowie serca, mózgu oraz stawów;
• Probiotyki i prebiotyki odpowiedzialne za wsparcie pracy jelit i układu trawiennego;
• Roślinne ekstrakty i zioła, a dokładniej adaptogeny, takie jak ashwagandha czy żeń-szeń, zwiększają odporność, koncentrację i ogólne zdrowie.

Zastosowanie suplementów diety

W zależności od składu i potrzeb suplementy diety mogą w różny sposób wpływać na zdrowie. Poza uzupełnianiem niedoborów mogą mieć one także korzystny wpływ na takie aspekty, jak:

• Poprawa odporności;
• Wsparcie odchudzania;
• Spowolnienie procesów starzenia;
• Praca układu sercowo-naczyniowego;
• Utrzymanie koncentracji i skupienia;
• Praca jelit;
• Ogólny stan skóry, włosów i paznokci;
• Regeneracja po wysiłku.

Suplement diety a produkt leczniczy

Różnica między suplementem diety a produktem leczniczym dotyczy przede wszystkim ich przeznaczenia, regulacji prawnych, składu oraz sposobu ich stosowania. Cechy charakterystyczne obu z nich prezentują się jak poniżej:

Suplement diety

• Jest stosowany w celu uzupełnienia normalnej diety w składniki odżywcze, takie jak: witaminy, minerały, aminokwasy, kwasy tłuszczowe, probiotyki itp.;
• Jego zadaniem jest wspomaganie stanu zdrowia, aczkolwiek nie jest przeznaczony do leczenia, diagnozowania i zapobiegania chorobom;
• Jest regulowany prawnie jako produkt spożywczy;
• Nie wymaga tak ścisłych testów, badań klinicznych i zatwierdzenia przez agencje zdrowia (np. FDA, EMA);
• Stosowany jest jako dodatek do diety;
• Zawiera składniki odżywcze, które mają na celu uzupełnienie diety.

Produkt leczniczy (lek)

• Ma na celu bezpośrednie oddziaływanie na procesy fizjologiczne w organizmie w celu przyniesienia określonych korzyści zdrowotnych;
• Jest przeznaczony do diagnozowania, leczenia, łagodzenia objawów, zapobiegania i modyfikowania przebiegu chorób;
• Podlega ścisłym regulacjom prawnym dotyczącym rejestracji, badań klinicznych, dystrybucji i reklamy;
• Musi przejść rygorystyczne testy i badania kloniczne w celu potwierdzenia skuteczności i bezpieczeństwa przed dopuszczeniem do obrotu;
• Wymaga zatwierdzenia przez odpowiednie agencje zdrowotne (np. FDA, EMA);
• Zawiera substancje czynne o udowodnionym działaniu terapeutycznym;
• Musi być stosowany zgodnie z zaleceniami lekarza lub farmaceuty.

Ryzyko i przeciwwskazania stosowania suplementów diety

Jeśli zastanawiamy się nad tym, czy w naszym przypadku warto przyjmować suplementy diety, musimy mieć na uwadze, że, podobnie jak w przypadku wielu innych czynności, tak i tutaj mogą wystąpić działania niepożądane. Najczęściej występujące z nich to:

• bóle głowy;
• osłabienie;
• zaburzenia funkcjonowania układu nerwowego;
• zaburzenia funkcjonowania przewodu pokarmowego;

Najczęściej występują one w wyniku przyjęcia nadmiernej dawki lub reakcji alergicznej na dany suplement diety.

Warto mieć przy tym na uwadze, że nadmierne spożywanie suplementów np. witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K) może prowadzić do toksyczności. Dla przykładu nadmierna podaż witaminy A ma działanie teratogenne, nadmiar miedzi powoduje uszkodzenie wątroby, a wysokie dawki fluoru powodują fluorozę.

Niektóre suplementy diety mogą wchodzić w interakcje z lekami, tym samym zmniejszając ich skuteczność. Co więcej, nie wszystkie z suplementów są produkowane z tą samą jakością. Część z nich może zawierać zanieczyszczenia lub nieodpowiednie składniki, na co należy zwrócić uwagę przed podjęciem decyzji co do ich zakupu.

Wskazania kliniczne do stosowania suplementacji

W niektórych przypadkach suplementacja jest wskazana, jednakże prowadzone jest ona pod nadzorem lekarza. Na podstawie udokumentowanych badań klinicznych zaleca się ją w następujących przypadkach:

• populacyjne uzupełnienie niedoborów witaminy D;
• dieta wegańska – witamina B12;
• okres prenatalny – kwas foliowy, kwasy omega 3, jod, żelazo;
• anemia – żelazo;
• choroby sercowo-naczyniowe – kwasy omega 3.

Niekiedy dietę mogą wspierać w wybranych jednostkach chorobowych środki spożywcze specjalnego przeznaczenia medycznego: ONS (doustne suplementy pokarmowe), krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe (SCFA tj. maślan) czy specjalne mieszanki dla niemowląt karmionych sztucznie.

Również może Cię zainteresować: Dietetyka – konsultacje w Bydgoszczy

Istnieje kilka wskazań do stosowania konkretnej suplementacji diety potwierdzonej badaniami klinicznymi i to ich powinniśmy się trzymać, decydując się na suplementację. Jednakże należy pamiętać, że suplementy diety nie powinny być stosowane bez wcześniejszej konsultacji ze specjalistą. Ewentualną suplementację powinien rozważyć lekarz lub dietetyk kliniczny po przeanalizowaniu stanu odżywienia i zdrowia pacjenta, możliwych działań niepożądanych i interakcji z lekami.

Dlatego jeśli zastanawiasz się, czy warto wzbogacić swoją dietę o suplementy, nie zwlekaj i zgłoś się do SIBO Instytutu po fachową pomoc!